Bộ GD&ĐT đề xuất thi vào lớp 10 chỉ với 2 môn Toán và Ngữ văn

Sáng ngày 23/10, Bộ Giáo dục và Đào tạo (GD&ĐT) đã chính thức đăng tải lấy ý kiến rộng rãi dự thảo Thông tư ban hành Quy chế tiếp nhận học sinh đầu cấp giáo dục phổ thông. Điểm nhấn đáng chú ý nhất trong dự thảo lần này là định hướng đổi mới phương án thi tuyển vào lớp 10 trung học phổ thông (THPT) khi chỉ còn 2 môn thi bắt buộc là Toán và Ngữ văn.

Theo dự thảo mới, phương án thi tuyển vào lớp 10 THPT sẽ chỉ gồm 2 môn: Toán và Ngữ văn. Quy định này có sự thay đổi rõ rệt so với phương án hiện hành gồm 3 bài thi (Toán, Ngữ văn và môn thi/bài thi thứ ba).

Quy định về cấu trúc bài thi và thời gian làm bài như sau: Thời gian làm bài môn Ngữ văn là 120 phút, môn Toán là 90 phút hoặc 120 phút. Nội dung đề thi không vượt quá yêu cầu cần đạt của chương trình giáo dục phổ thông cấp trung học cơ sở (THCS).

Mục tiêu của việc rút gọn môn thi là nhằm giảm áp lực thi cử, tạo sự ổn định để học sinh chủ động trong học tập, đồng thời tiết kiệm nguồn lực tổ chức kỳ thi cho xã hội và địa phương. Dự thảo cũng nêu rõ định hướng giảm tổ chức thi tuyển khi chưa thực sự cần thiết.

Đối với việc tuyển sinh vào các trường THPT chuyên, thí sinh sẽ phải tham gia thi các môn thi chung cùng 1 môn thi chuyên. Mỗi môn chuyên sẽ có một đề thi riêng bám sát chương trình cấp THCS, bảo đảm yêu cầu tuyển chọn đúng những học sinh có năng khiếu chuyên biệt.

Dự thảo Thông tư quy định việc tiếp nhận học sinh vào lớp 10 được thực hiện thông qua 3 phương thức: Xét tuyển căn cứ trên kết quả rèn luyện và học tập trong các năm học theo chương trình GDPT cấp THCS; Thi tuyển; Kết hợp giữa xét tuyển và thi tuyển.

Việc lựa chọn phương thức tiếp nhận đối với từng cơ sở giáo dục hoặc nhóm cơ sở giáo dục trên địa bàn sẽ do Sở GD&ĐT quyết định. Quyết định này căn cứ trên quy mô học sinh, nhu cầu học tập, chỉ tiêu, khả năng tiếp nhận, cơ sở vật chất, điều kiện bảo đảm chất lượng giáo dục và thực tế của địa phương. Kế hoạch tiếp nhận học sinh đầu cấp phải được UBND cấp tỉnh phê duyệt và công khai trước thời hạn đăng ký.

Bên cạnh đó, dự thảo quy định rõ các đối tượng thuộc diện chính sách được tuyển thẳng, ưu tiên hoặc khuyến khích; đồng thời phân cấp, giao quyền cho địa phương căn cứ điều kiện thực tế để xác định đối tượng tuyển thẳng phù hợp với mục tiêu tiếp nhận.

Một trong những định hướng cốt lõi của dự thảo Thông tư lần này là đổi mới căn bản cách tiếp cận: chuyển từ khái niệm "tuyển sinh" sang "tiếp nhận học sinh đầu cấp", áp dụng thống nhất cho các lớp đầu cấp gồm lớp 1, lớp 6 và lớp 10.

Tinh thần của "tiếp nhận học sinh" là đặt trên cơ sở địa bàn, đối tượng, điều kiện và khả năng tiếp nhận đã xác định, khẳng định trách nhiệm của hệ thống giáo dục trong việc chủ động bố trí đủ chỗ học phù hợp cho người học. Vì vậy, dự thảo cấm việc thực hiện kiểm tra, đánh giá, phân loại hoặc tuyển chọn trẻ em dưới bất kỳ hình thức nào để làm căn cứ tiếp nhận vào lớp:

Đối với lớp 1: Tuyệt đối không kiểm tra, đánh giá, phân loại hay tuyển chọn đầu vào, không phân loại lớp.

Đối với lớp 6: Không phân loại, tuyển chọn đầu vào. Trường hợp ngoại lệ duy nhất là các cơ sở giáo dục được cấp thẩm quyền giao nhiệm vụ phát hiện, bồi dưỡng học sinh có năng khiếu hoặc thành tích nổi bật phục vụ mục tiêu giáo dục mũi nhọn của địa phương thì được tiếp nhận bằng phương thức xét tuyển theo quy định.

Theo Bộ GD&ĐT, việc xây dựng và ban hành Quy chế mới nhằm đáp ứng bối cảnh mới khi ngành giáo dục đang đẩy mạnh chuyển đổi số, đổi mới quản trị giáo dục, sắp xếp lại mạng lưới cơ sở trường lớp và tổ chức chính quyền địa phương.

Quy chế mới hướng tới mục tiêu: Đảm bảo công bằng trong tiếp cận giáo dục và bảo đảm cơ hội học tập cho mọi đối tượng. Chủ động dự báo và đáp ứng tốt nhu cầu học tập của người dân. Tạo cơ sở pháp lý vững chắc để các địa phương chủ động quy hoạch mạng lưới trường lớp, bố trí đội ngũ giáo viên, đầu tư cơ sở vật chất và bảo đảm các điều kiện phát triển chất lượng giáo dục toàn diện.

Dự thảo hiện đang tiếp tục được Bộ GD&ĐT lấy ý kiến đóng góp từ các cơ quan, tổ chức, chuyên gia và người dân trên Cổng thông tin điện tử của Bộ.